De strijd tegen te droge lucht

Facebookvraag_luchtvochtigheid

Op 23 april kreeg ik een vraag via Facebook.

Ik had het al wel wat gemerkt, maar er nooit een probleem van gemaakt. Maar zoals dat ook gaat tijdens het tv kijken en iemand naast je wijst naar het flikkerend klokje van de dvd-speler, stoor je je daar voortaan elke keer aan …

De oorzaak van de droge lucht

Luchtvochtigheid wordt iets vies als er te veel van is. Want dat is de zevende hemel voor bacteriën en schimmels. Daarom heb je zoiets als dampopen bouwen. Zorgen dat het teveel van vocht altijd naar buiten kan, maar dat het teveel van vocht niet naar binnen kan. Het is een mantra dat al vele jaren toegepast wordt in nieuwbouw.

Maar wat als je net een zeer luchtdicht (en dampopen) passiefhuis hebt gezet? Je bent dan, net als wij, ongetwijfeld zo slim geweest om een zeer efficiënte ventilatie met warmterecuperatie te voorzien. Resultaat: eigenlijk heb je een huis waar slechts beperkt vocht wordt toegevoegd. Je moet het hebben van je was en je plas om het huis te bevochtigen. Wij dachten hier relatief goed te zitten. Want we waren voorziend:

  • twee stukjes leembepleistering. Want leem heeft eigenschap vochtregulerend te zijn
  • bamboeparket met krimpneigingvoldoende kamerplanten die ook nog eens regelmatig water krijgen
  • een waterschildpad (kristien) waar bijna wekelijks een emmer water uit “verdwijnt”
  • was drogen in huis op een droogrek en een dampkap met recirculatie

Dus we dachten dat we in de veilige zone zaten en dat de scheurtjes in de parket normaal en onvermijdelijk waren …tot we aandachtiger op onze luchtvochtigheidsmeter keken.



luchtvochtigheidsmeter


Tijd voor wat onderzoek

De firma paulverluchting vertelde ons wat de oplossing niet is: het plaatsen van een balansventilatie die naast recuperatie van warmte ook het vocht uitwisselt tussen de oude en de nieuwe lucht. Een “entalpiewisselaar”. Een duur ding waarvoor je eerst vocht in huis moet hebben voor het kan uitgewisseld worden. Dus dat werkt niet op momenten dat je het echt nodig hebt.

Een tweede logisch alternatief leek ons: centraal op de in te blazen nieuwe lucht een bevochtiger zetten. Zo kan één toestel meteen overal gelijkmatig de vochtigere lucht inblazen. De oplossing komt met een aantal  uitroeptekens.

! Wat met mogelijke condensvorming in de luchtkanalen en dus schimmels?

! Wat met het elektriciteitsverbruik van zo’n centraal toestel?

Ook de leverancier van onze bamboeparket gaf duidelijk aan wat het optimale vochtpercentage hoort te zijn:

Voor lang van je parketvloer te kunnen genieten moet je zorgen dat het luchtvochtpercentage ongeveer tussen de 50% en 65% luchtvocht blijft. Als dat niet lukt dan ben je een beetje genoodzaakt een bevochtiger te plaatsen in een droge periode zoals dit. Zeker in combinatie met vloerverwarming, wat perfect gaat, dien je toch het percentage in het oog te houden.
Een bevochtiger is niet alleen goed voor je parket maar ook voor jezelf. Het creëert een aangenaam klimaat in huis, Een mens leeft ook van vocht. Deze toestellen halen de slechte delen uit de lucht en verversen ze.

 

De voorgestelde oplossing

We kozen voor twee kleine toestellen van VENTA. De LW15. Ze hebben een capaciteit voor ongeveer 20m2. (Ik vraag me af of die capaciteit hetzelfde is voor een passiefhuis als een oud herenhuis. Heeft de balansventilatie in een passiefhuis hetzelfde effect op luchtvochtigheid als de vele spleten en kieren in het oude herenhuis? )
En wat we vooral prettig vinden: ze verbruiken maar 7W per toestel. En geen filters die moeten vervangen worden.

We plaatsten de twee toestellen in twee slaapkamers. De logica: dat zijn de plaatsen waar lucht wordt ingeblazen door onze ventilatie. Want we denken dat vocht in de lucht meer moeite heeft om tegen de luchtstroom in te migreren naar een kamer waar wordt ingeblazen ipv gewoon met de stroom mee te worden afgevoerd.

Ervaringen na een week

Dagelijks verdwijnt er dankzij de toestelletjes 5L water. We moeten ze dus elke twee dagen bijvullen om te blijven werken. Overdag zetten we ze manueel op stand 2 en ’s nachts op de laagste stand. Dan zijn ze bijna niet te horen.
Maar het belangrijkste om te weten:

luchtvochtigheidsmeterna

Een hygrometer geeft wel aan wat de luchtvochtigheid is op welke moment. En het onze heeft ook de functie “maximum” en “minimum”. Het leert ons dat, als de toestellen in werking zijn (dus voldoende water bevatten) het minimum nog niet gezakt is onder de 46% en het maximum 52% was. Maar meer dan dat doet zo’n metertje ook weer niet.

Een mogelijkheid is om een weerstation als Netatmo aan te schaffen. Het geeft mooie grafieken van ook de luchtvochtigheid. Maar wil ik dat mijn gegevens door een bedrijf in de cloud beheerd worden? Terwijl er een IKEA-voor-gevorderden alternatief is?

Het arduino project

Al lang ben ik aan het twijfelen om te experimenteren met een arduino. Nu heb ik eindelijk een reden om het ook te doen. Het te bereiken doel: een luchtvochtigheidsmeter die aan afvoer van de ventilatie het percentage meet en dit mooi bijhoudt. Eventueel nog met een tweede meter die het percentage meet op de nieuwe lucht van onze grondbuis. En als kers op de taart de waarden van de arduino koppelen aan de domotica zodat de stopcontacten waar de bevochtigers inzitten correct worden geschakeld.

Maar eerst leren kruipen, dan pas lopen. Eerst dus ontdekken wat arduino precies is en wat het kan …

arduino uno

3 gedachten over “De strijd tegen te droge lucht”

  1. Bij http://openenergymonitor.org heb je naast een mogelijkheid om je elektriciteitsverbruik te loggen, ook de mogelijkheid voor emonTH=Low power temperature and humidity monitoring node. Zelf heb ik interesse voor dat project, maar ook nog niet de tijd gevonden om het (i) aan te schaffen en (ii) op te zetten.

  2. De meeste installateurs ontkennen nog steeds dat er een probleem is van te droge lucht bij ventilatiesysteem D. Logisch, want ze hebben niet onmiddellijk een oplossing.
    (Als het begint te vriezen, daalt de luchtvochtigheid in huis zelfs tot onder de 30%)
    Een warmtewiel lijkt dan de oplossing, maar zorgt deze bij momenten niet voor een te hoge luchtvochtigheid? (>65%)

    Onze architect stelde onlangs dit voor: http://www.homevap.com/en/homevap/
    (Ziet er ook schitterend uit, maar wat met de vochtigheid in de buizen?)

    Wij hebben nu gekozen voor een digitale ultrasone luchtbevochtiger in de living, en 1 in de slaapkamer. Dat werkt snel en stil! 🙂 Een luchtvochtigheid van 55% lijkt me het beste.

Geef een reactie